Od samih početaka kinematografije, postavlja se večito pitanje: da li je bolja knjiga ili film? Iako se često zaboravlja, suština je mnogo dublja. Kada snažna priča iz knjige oživi na filmskom platnu, ona ne gubi svoju suštinu, već dobija novi život i novu publiku. Knjige pružaju dubinu, dok filmovi donose slike, a u tom susretu stvara se jedan od najuzbudljivijih spojeva umetnosti pripovedanja.

U susret 98. dodeli Oskara, koja će se održati 15. marta u Los Anđelesu, osvrnujemo se na deset značajnih filmova koji su nastali na osnovu čuvenih književnih dela. Od velikih književnih klasika do savremenih romana, ove adaptacije pokazuju koliko snažno pripovedanje može da putuje između stranica i filmskog platna.

Jedan od najpoznatijih filmova je „Opasne veze“ iz 1988. godine, koji je uspešno prenio intrigantnu priču francuskog romana Šoderloa de Lakloa o manipulaciji i moći. Film je bio nominovan za sedam Oskara i osvojio tri, uključujući nagradu za najbolji adaptirani scenario.

„Poslednji Mohikanac“ iz 1992. godine, zasnovan na romanu Džejmsa Fenimora Kupera, pruža snažnu filmsku interpretaciju istorijskog konteksta. Ovaj film je osvojio Oskara za zvuk i postao jedno od najpoznatijih dela avanturističke književnosti.

Horor roman „Keri“ Stivena Kinga dobio je kultni status zahvaljujući filmskoj adaptaciji iz 1976. godine, koja je bila nominovana za dva Oskara, uključujući nominaciju za najbolju glumicu Sisi Spejsek.

Film „Legende o jeseni“ iz 1994. godine pretvorio je porodičnu priču Džima Harisona o ljubavi i sudbini u veliku filmsku epopeju, osvojivši Oskara za najbolju fotografiju.

„Razum i osećajnost“ iz 1995. godine, u režiji Enga Lija, pokazuje koliko književni klasici mogu snažno da ožive na filmu. Ova adaptacija Džejn Ostin bila je nominovana za sedam Oskara, uključujući najbolji film, a osvojila je nagradu za najbolji adaptirani scenario.

Vizuelno raskošni film „Veliki Getsbi“ iz 2013. godine, u režiji Baza Lurmana, ponovo oživljava glamur i melanholiju američkih dvadesetih godina, osvajajući dva Oskara i potvrđujući da priča o Getsbiju i dalje snažno odjekuje.

Adaptacija „Drakule“ Brem Stokera iz 1992. godine, u režiji Frensisa Forda Kopole, transformisala je gotički roman u jedan od najprepoznatljivijih filmskih horora, osvajajući tri Oskara.

Filmovana verzija mjuzikla „Jadnici“ iz 2012. godine, zasnovana na delu Viktora Igoa, dobila je osam nominacija za Oskara i osvojila tri, uključujući Oskara za najbolju sporednu glumicu En Hatavej.

Adaptacija romana „Isijavanje“ Stivena Kinga iz 1980. godine, u režiji Stenlija Kjubrika, smatra se jednim od najuticajnijih horor filmova svih vremena. Iako nije osvojio Oskara, film je postao kultni klasik.

Na kraju, „Kvo vadis“ iz 1951. godine je monumentalni holivudski spektakl koji prenosi priču o Rimskom carstvu sa stranica romana na veliko platno. Film je dobio osam nominacija za Oskara, uključujući nominaciju za najbolji film.

Knjige i filmovi nikada nisu bili konkurencija, već dva različita jezika iste umetnosti pripovedanja. Kada roman inspiriše film koji dospe do Oskara, priča dobija novi život, najpre u mašti čitaoca, a zatim i pred očima gledalaca širom sveta.

Adaptacije ostaju jedan od najuzbudljivijih susreta dve umetnosti: književnosti koja pokreće priču i filma koji joj daje sliku. Mnoge od tih priča, poput ovih, počinju na stranicama knjiga koje već godinama objavljuje Vulkan izdavaštvo, podsećajući nas da svaka velika filmska scena najpre nastaje iz jedne napisane rečenice.